خارش پوست بدن: علت و درمان

7

خارش پوست یک حس ناراحت‌کننده و آزاردهنده است که شما را مجبور به خاراندن خود می‌کند. خارش پوست ممکن است در نتیجه‌ی وجود راش یا جوش و یا دیگر عوامل از جمله پسوریازیس (صدفک) یا درماتیت (اگزما) باشد. این خارش ممکن است نشانه یک بیماری از جمله بیماری کبدی و یا نارسایی کلیه باشد. ظاهر پوست بسته به دلیل خارش ممکن است معمولی و یا به صورت قرمز، زبر، دارای برامدگی و یا تاول باشد. تسکین بلندمدت و کامل آن نیازمند شناسایی و درمان علت خارش پوست است.

در مرکز مشاوره و زیبایی آذین، متخصصان پوست ما در یک جلسه مشاوره پوست شما را بطور کامل معاینه کرده و علت خارش پوستتان را شناسایی می‌کنند و بهترین درمان ممکن را برای شما پیشنهاد می‌نمایند. شما می‌توانید جهت تعیین وقت ملاقات از طریق این شماره‌ها تماس بگیرید: 02188647878 - 02188647881

علت‌ها و دلایل خارش پوست


دلایل احتمالی خارش پوست شامل این موارد می‌باشد:

  • خشکی پوست: اگر شما نشانه‌ای از برآمدگی‌های قرمز رنگ یا دیگر تغییرات چشمگیر در ناحیه خارش نمی‌بینید، خشکی پوست دلیل احتمالی آن است. خشکی پوست معمولاً در اثر عوامل محیطی از جمله هوای گرم یا سرد با رطوبت پایین، استفاده طولانی مدت از سیستم‌های تهویه مطبوع یا گرمایش مرکزی و شست‌وشو و حمام بیش از حد ایجاد می‌شود.
  • بیماری‌های پوستی و راش‌ها: بیماری‌های پوستی بسیاری موجب خارش می‌شوند از جمله اگزما (درماتیت)، پسوریازیس، گال، آلودگی به شپش، ابله مرغان و کهیر. خارش معمولاً در نواحی خاصی رخ می‌دهد و با علائم دیگری از جمله قرمزی، تحریک پوست، برآمدگی و تاول همراه است.
  • بیماری‌های داخلی: این بیماری‌ها شامل بیماری‌های کبد، بیماری سلیاک (سوء جذب گندم)، نارسائی کلیه، کمبود آهن، مشکلات تیروئیدی و سرطان‌هایی چون لوسمی و لنفوم می‌باشند. خارش معمولاً در تمامی بدن وجود دارد. پوست بدن عادی بنظر می‌رسد مگر در نواحی که مکرراً خارانده می‌شوند.
  • اختلالات عصبی: بیماری‌هایی که بر سیستم عصبی تاثیر می‌گذارند از جمله ام اس، دیابت شیرین، اعصاب باریکش و زونا می‌توانند سبب خارش شوند.
  • التهاب و واکنش‌های آلرژیک: پشم، مواد شیمیایی، صابون‌ها و دیگر مواد ممکن است سبب تحریک پوست و ایجاد خارش شوند. گاهی اوقات موادی چون پیچک سمی یا لوازم آرایشی موجب واکنش آلرژیک می‌گردند. حساسیت‌های غذایی نیز ممکن سبب خارش پوست شوند.
  • داروها: واکنش به داروهایی از جمله آنتی‌بیوتیک‌ها، داروهای ضد قارچ و یا داروهای ضد درد مخدر می‌تواند سبب ایجاد راش‌ها یا جوش‌های گسترده بر روی پوست و خارش شود.
  • بارداری: برخی از زنان در طول مدت بارداری دچار خارش پوست بویژه بر روی شکم، ران، سینه و بازوهای خود می‌شوند. همچنین بیماری‌های خارش پوست از جمله درماتیت ممکن است در طی بارداری بدتر گردند.

علائم و نشانه‌ها


خارش پوست ممکن است در نواحی کوچک و خاصی چون بازو یا ساق پا و یا در کل بدن وجود داشته باشد. خارش پوست می‌تواند بدون هیچ گونه تغییرات قابل توجه بر روی پوست رخ دهد و یا همراه با موارد زیر باشد:

  • قرمزی پوست
  • برآمدگی، لکه یا تاول
  • خشکی و ترک خوردن پوست
  • ظاهر چرمی یا پوسته پوسته شدن پوست

خارش گاهی اوقات تا مدت زیادی ادامه پیدا کرده و ممکن است شدید باشد. هرچه یک ناحیه بیشتر ساییده و خارانده شود خارش آن بیشتر می‌گردد. و هرچه خارش بیشتر شود خاراندن آن نیز بیشتر و شدیدتر می‌گردد. قطع این چرخه خارش خاراندن ممکن است مشکل باشد اما خاراندن مداوم می‌تواند سبب آسیب رسیدن به پوست شده یا موجب عفونت گردد.

چه زمانی باید به دکتر مراجعه نمود؟


در شرایطی باید به دکتر یا یک متخصص بیماری‌های پوست مراجعه نمایید که خارش:

  • بیشتر از دو هفته ادامه پیدا کند و با مراقبت‌های فردی بهبود پیدا نکند.
  • شدید بوده و شما را از امور روزمره بازدارد و یا مانع خوابیدن گردد.
  • به راحتی قابل توضیح نباشد.
  • کل بدن شما را تحت تاثیر قرار دهد.
  • همراه با علائم دیگری از جمله خستگی مفرط، کمبود وزن، تغییر در اجابت مزاج یا دفعات ادرار، تب یا قرمزی پوست باشد.

عوارض


خارش پوست می‌تواند بر کیفیت زندگی شما تاثیر بگذارد. خارش طولانی مدت و خاراندن پوست ممکن است سبب افزایش شدت خارش شده و احتمالاً منجر به این عوارض گردد:

  • آسیب پوست
  • عفونت
  • ایجاد زخم

آزمایش و تشخیص


پیگیری علت خارش پوست ممکن است زمان‌بر بوده و مستلزم معاینه بدنی و اخذ شرح حال دقیق باشد. اگر پزشک شما مشکوک باشد که خارش پوستتان در نتیجه‌ی یک بیماری زمینه‌ای است، ممکن است آزمایشاتی برای شما تجویز نماید از جمله:

آزمایش خون. شمارش کامل خون می‌تواند شواهدی از عوامل داخلی که سبب خارش پوست شما می‌گردند -برای مثال کمبود آهن- فراهم کند.

پروفایل شیمیایی. این آزمایش جهت تشخیص اینکه شما دارای اختلال کبد و یا کلیوی هستید استفاده می‌گردد.

آزمایش عملکرد تیروئید. اختلالات تیروئیدی مانند پرکاری تیروئید ممکن است سبب خارش شوند.

رادیوگرافی قفسه سینه. علائم بیماری‌های زمینه‌ای که مرتبط با خارش پوست هستند مانند تورم غدد لنفاوی با استفاده از رادیوگرافی قابل مشاهده هستند.

درمان خارش پوست


زمانی که علت شناسایی شود اقدامات درمانی جهت خارش پوست شامل موارد زیر می‌باشد:

درمان‌های خانگی

برای درمان موقت خارش می‌توان از این اقدامات مراقبتی استفاده نمود:

  • استفاده از کرم‌های مرطوب کننده با کیفیت بر روی پوست
  • استفاده از کرم یا لوسیون ضد خارش بر روی ناحیه خارش
  • اجتناب از خاراندن پوست در هر زمان ممکن
  • استفاده از کمپرس سرد و مرطوب
  • استحمام با آب ولرم
  • پوشیدن لباس‌های نخی گشاد با بافت نرم
  • استفاده از صابون‌های ملایم بدون رنگ و عطر
  • استفاده از مواد شوینده ملایم و بدون بو در هنگام شستن لباس، حوله و ملافه
  • اجتناب از موادی که سبب تحریک پوست یا ایجاد واکنش آلرژیک می‌گردند
  • کاهش استرس

داروها

  • کرم های کورتیکواستروئیدی. این کرم‌ها که بصورت موضعی استفاده می‌شوند، می‌توانند سبب کنترل خارش شوند. پزشک شما ممکن است استفاده از این کرم دارویی بر روی نواحی خارش و سپس پوشاندن این نواحی با پنبه مرطوب که در آب یا محلول‌های دیگر خیسانده شده است را پیشنهاد کند. رطوبت موجود در پانسمان‌های مرطوب به پوست کمک می‌کند که کرم را جذب نماید.
  • داروهای مهارکننده کلسی‌نئورین. داروهای خاصی از جمله تاکرولیموس (پروتوپیک) و پیمکرولیموس (اِلیدل) می‌توانند به جای کرم‌های کورتیکواستروئیدی در برخی نواحی استفاده شوند، بویژه اگر ناحیه خارش بزرگ نباشد.
  • آنتی‌هیستامین‌های خوراکی. پزشک شما ممکن است داروهای ضد حساسیت تجویز کند تا خارش پوست را کم کند. این دسته از داروها شامل داروهای بدون نسخه که سبب خواب‌آلودگی نمی‌شوند مانند ستیریزین و لوراتادین و یا داروهایی که موجب خواب‌آلودگی می‌شوند مانند دیفن هیدرامین (بنادریل) می‌باشد. داروهایی که سبب خواب‌آلودگی می‌شوند بویژه در شب که خارش پوست شما را بیدار نگه می‌دارد، مفید هستند.
  • داروهای ضد افسردگی. مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین از جمله فلوکستین (پروزاک) و سرترالین (زولوفت) ممکن است سبب کاهش انواع مختلفی از خارش پوست شوند.

درمان بیماری زمینه‌ای

اگر یک بیماری داخلی تشخیص داده شود -چه بیماری کلیوی، کمبود آهن و یا مشکل تیروئیدی باشد- درمان آن معمولاً سبب رهایی از خارش می‌گردد. سایر روش‌های بهبود خارش نیز ممکن است توصیه شوند.

نوردرمانی (فتوتراپی)

فتوتراپی شامل قرار دادن پوست در معرض طول موج خاصی از اشعه ماوراء بنفش می‌باشد. معمولاً چندین جلسه تا کنترل کامل خارش مورد نیاز است.